Typing Safari · ภาษาไทย

ทำไมปุ่ม Caps Lock ในภาษาไทยถึงทำงานเหมือน Shift Lock และต่างจากภาษาอังกฤษอย่างไร

· Typing Safari

บน Windows ผัง Thai Kedmanee (KBDTH0) กำหนดให้ Caps Lock มีผลกับทุกปุ่มที่เป็นอักขระ ทั้งแถวอักษรและแถวตัวเลข เมื่อเปิด Caps Lock จึงได้อักขระชั้น Shift ทุกปุ่ม เหมือน Shift Lock ของเครื่องพิมพ์ดีด ต่างจากภาษาอังกฤษที่ Caps Lock เปลี่ยนเฉพาะตัวอักษร A–Z ถ้าไม่ต้องการพฤติกรรมนี้ Windows มีผังแยกชื่อ "Thai Kedmanee (non-ShiftLock)"

สำหรับผู้ใช้ที่คุ้นเคยกับภาษาอังกฤษ ปุ่ม Caps Lock มีหน้าที่ชัดเจนคือทำให้ตัวอักษรเป็นตัวพิมพ์ใหญ่ โดยไม่ยุ่งกับตัวเลขหรือเครื่องหมายวรรคตอน แต่เมื่อสลับแป้นพิมพ์เป็นภาษาไทยบน Windows แล้วเผลอเปิด Caps Lock ทิ้งไว้ ทุกปุ่มจะพิมพ์อักขระชั้นบนออกมาทั้งหมด

ภาษาไทยไม่มีตัวพิมพ์ใหญ่-เล็ก แต่มี "ชั้น Shift"

อักษรไทยไม่แยกตัวพิมพ์เล็กและตัวพิมพ์ใหญ่ พยัญชนะ ก–ฮ มีเพียงรูปเดียวเสมอ แนวคิดเรื่อง "ตัวพิมพ์ใหญ่" จึงไม่มีความหมายในภาษาไทย

อย่างไรก็ตาม อักขระไทยมีมากกว่าจำนวนปุ่ม แป้นพิมพ์ไทยจึงแบ่งอักขระเป็นชั้นปกติ (Unshifted) และชั้นบน (Shifted) ตัวอย่างเช่น แถวเหย้าชั้นปกติบนผังเกษมณีคือ ฟ ห ก ด เ ้ ่ า ส ว แต่เมื่อกด Shift จะกลายเป็น ฤ ฆ ฏ โ ฌ ็ ๋ ษ ศ ซ ตัวเลขไทย ๐–๙ และสระ ู ก็อยู่บนชั้น Shift เช่นกัน

มรดกจากปุ่ม Shift Lock บนเครื่องพิมพ์ดีด

บนเครื่องพิมพ์ดีดกลไก ปุ่มล็อกเรียกว่า Shift Lock มันล็อกกลไกไว้ในตำแหน่ง Shift ทำให้ทุกปุ่มพิมพ์อักขระตัวบน ไม่ว่าจะเป็นตัวอักษร ตัวเลข หรือเครื่องหมาย ส่วน Caps Lock บนคอมพิวเตอร์ในผังภาษาอังกฤษส่วนใหญ่ทำให้เป็นตัวพิมพ์ใหญ่เฉพาะตัวอักษร ไม่มีผลกับตัวเลขหรือเครื่องหมายวรรคตอน

ผัง Thai Kedmanee ของ Windows ทำงานแบบ Shift Lock ของเครื่องพิมพ์ดีด ในไฟล์ผังแป้นพิมพ์ ทุกปุ่มที่เป็นอักขระ รวมถึงแถวตัวเลข ถูกตั้งให้ Caps Lock มีผล ดังนั้นเมื่อเปิด Caps Lock ปุ่ม 2 จะพิมพ์ ๑ แทน / และปุ่ม D จะพิมพ์ ฏ แทน ก Windows จึงมีผังที่สองชื่อ "Thai Kedmanee (non-ShiftLock)" ซึ่ง Caps Lock ไม่มีผลกับปุ่มเหล่านี้ ผังปัตตะโชติก็มีสองรุ่นแบบเดียวกัน

ความแตกต่างระหว่าง Windows และ macOS

  • Windows: ผัง Thai Kedmanee มาตรฐานใช้ Caps Lock เป็น Shift Lock หากต้องการให้ Caps Lock ไม่เปลี่ยนอักขระไทย ให้เพิ่มผัง "Thai Kedmanee (non-ShiftLock)" แทน
  • macOS: เมื่อเพิ่มแหล่งป้อนข้อมูลที่ไม่ใช่อักษรละติน เช่น ภาษาไทย ในการตั้งค่า Text Input จะมีตัวเลือก "Use the Caps Lock key to switch to and from" แหล่งป้อนข้อมูลละตินที่ใช้ล่าสุด ซึ่งทำให้ปุ่ม Caps Lock ใช้สลับภาษาไทย-อังกฤษได้

Typing Safari สอนพิมพ์สัมผัสภาษาไทยบนแป้นพิมพ์ของผู้เรียนเองที่หน้า บทเรียน และมี ทดสอบความเร็วการพิมพ์ ให้ใช้ฟรีโดยไม่ต้องสมัครบัญชี

คำถามที่พบบ่อย

ทำไมเปิด Caps Lock แล้วพิมพ์ภาษาไทยกลายเป็นตัวประหลาดไปหมด?

เพราะในผัง Thai Kedmanee บน Windows ปุ่ม Caps Lock ทำหน้าที่เป็น Shift Lock ทุกปุ่มที่กดจึงออกมาเป็นอักขระชั้นบน รวมถึงแถวตัวเลขด้วย ปิด Caps Lock แล้วจะกลับมาเป็นปกติ

จะปิดพฤติกรรม Shift Lock บน Windows ได้ไหม?

ได้ โดยเพิ่มผังแป้นพิมพ์ "Thai Kedmanee (non-ShiftLock)" ซึ่งมีตัวอักษรตรงกับเกษมณีทุกปุ่ม แต่ Caps Lock ไม่มีผลกับอักขระไทย

ทำไมปุ่ม Caps Lock บน Mac ถึงสลับภาษาไทย-อังกฤษได้?

macOS มีตัวเลือก "Use the Caps Lock key to switch to and from" ในการตั้งค่า Text Input ซึ่งจะปรากฏเมื่อเพิ่มแหล่งป้อนข้อมูลที่ไม่ใช่อักษรละติน เช่น ภาษาไทย เปิดแล้วปุ่ม Caps Lock จะสลับระหว่างภาษาไทยกับแหล่งป้อนข้อมูลละตินที่ใช้ล่าสุด

แหล่งอ้างอิง

เพิ่มเติมจากบล็อก